Mojemu synowi Piotrowi –

podziękowanie. Bez Ciebie,

chłopie, parę razy mógłbym

skręcić nie w tę stronę.

CZĘŚĆ 1

CRONNA

Dawinowi trząsł się głos, kiedy składał meldunek, a komandor nie bardzo wiedział, czy to skutek przerażenia, czy raczej wibracji łazika. A może jednego i drugiego? Chociaż komu jak komu, ale porucznikowi odwagi nie można było odmówić. Miał jej nawet w nadmiarze, jak na gust dowódcy. Zbyt wyrywni podwładni przydają się w razie niebezpieczeństwa, lecz bywają bardzo kłopotliwi w codziennym życiu.

– Cholera jasna, szefie, tutaj się od nich roi! Zdaje mi się, jakbym wpadł w żywą mgłę!

– U mnie odczyty są czyste – rzekł komandor. Jak zwykle przy takich meldunkach, nie było śladu obcej ingerencji.

Obraz na ekranie, pochodzący z czołowej płyty łazika, ukazywał wielką równinę. Na widnokręgu majaczył tylko tutejszy nieco dziwaczny las.

– To przeskaluj przyrządy, Reuben! – wściekł się Dawin. – Nie oszalałem przecież! Kłębią się dookoła wozu tak, że prawie nic nie widzę!

Komandor zacisnął zęby. Miał już dość tego przeklętego świata z jego niespodziewanymi zagadkami, z tym czymś, czego nie potrafili w żaden sposób wyjaśnić nawet jajogłowi ekspedycji. A może szczególnie oni? Czasem podejrzewał, że nadmierne wykorzystywanie mózgów czyni z nich istoty nieco upośledzone.

– Odpręż się. Nie będę niczego przeskalowywał, wierzę ci na słowo. – Wiedział doskonale, co zobaczy, jeśli przejdzie na zakres widma niewidzialny dla ludzkich oczu. Wielkie nic, podobnie jak teraz. – Przełącz sterowanie na wiązkę naprowadzającą i zamknij oczy!

Odpowiedziało mu grube słowo, ale Dawin wykonał polecenie. Zapadła cisza. Reuben zdawał sobie sprawę z tego, co przeżywa porucznik, ale nie mógł na to nic poradzić. Cienie – jak je nazywali – ukazywały się znienacka, w najmniej spodziewanych miejscach, jakby wyłaniały się spod ziemi. Zresztą może tak właśnie było. A przecież na początku, kiedy tu wylądowali i założyli bazę, przez dobre dwa miesiące panowała cisza. Planeta wydawała się najspokojniejszym miejscem jeśli nie we wszechświecie, to na pewno w tej galaktyce. W każdym razie takie było miejsce, w którym się zatrzymali. Żadnych gwałtownych zjawisk atmosferycznych, aktywności sejsmicznej zagrażającej kolonistom, gdyby rząd zdecydował się jakichś tutaj wysłać. Zawartość tlenu na znośnym poziomie, do tego w miarę czysta chemicznie woda. Reszta była kwestią delikatnego terraformowania. Trujące i neuroaktywne gazy w atmosferze stosunkowo łatwo byłoby zneutralizować. Zarząd koncernu finansującego wyprawę powinien być zadowolony, a zadowolenie prezesów oznaczało nadzwyczajne premie dla członków wyprawy. Jednak sielanka dość szybko się skończyła… Piloci zaczęli widzieć cienie. Gdyby to chociaż dotyczyło jednego czy dwóch, można by rzecz złożyć na karb zaburzeń psychicznych. Ale widzieli je wszyscy! Oprócz komandora, który ze względów bezpieczeństwa nie miał prawa jeździć na patrole.

– Jak się czujesz? – spytał.

Dawin nie odpowiedział od razu.

– Mam zamknięte oczy, ale zdaje mi się, że widzę toto nawet przez powieki. Cholera, jak ja nie cierpię tej pierdolonej dziury!

– Uspokój się, już niedaleko – powiedział uspokajająco komandor.

Tak naprawdę powinien zdrowo opieprzyć pilota, że zaśmieca eter niepotrzebnymi uwagami, w dodatku używając słów nieparlamentarnych, ale już dawno przestał przestrzegać ściśle regulaminów. Niech sobie później inspektorzy korporacyjni i rządowi przesłuchują nagrania i przeglądają dokumentację. Niech go pozbawią premii i postawią przed sądem. Człowiek ma tylko jedno zdrowie i ograniczoną wytrzymałość, czasem musi sobie ulżyć.

– Jeszcze trzy minuty, Dawin – poinformował podwładnego. – Wytrzymasz.

– Kurwa, najgorsze jest to, że wiem, że mi nic nie zrobią, ale nie potrafię już tego znieść! – wydarł się pilot. – Normalnie się boję, a wiesz, że to dla mnie nowość! Przypieprzyłbym w te ścierwa z lasera…

Właśnie dlatego Reuben kazał wymontować z łazików broń, a nawet palniki plazmowe. Dwa tygodnie wcześniej Edwin Michaels, porucznik nawigator, otworzył ogień do zjaw. I nie byłoby w tym nic specjalnie złego, gdyby nie fakt, że uczynił to w bezpośredniej bliskości bazy, kiedy otworzyło się przejście w polu siłowym. Promień lasera o włos minął główną kopułę, lecz zawadził o płytę lądowiska, pozostawiając na niej paskudny ślad. Miejscowe zjawiska nie zagrażały życiu – przynajmniej taką miał nadzieję – rujnowały za to zdrowie psychiczne.

– Minuta, mam cię już w zasięgu wzroku – powiedział komandor. – Za pięćdziesiąt sekund otwieram pole siłowe.

„Otwieram pole siłowe”. Takie sformułowanie stanowiło nadużycie semantyczne. To mózg bazy decydował, jakie czynności i kiedy wykonać, otwarcie odbywało się automatycznie. Ale jakoś tak się utarło, że podobnymi komendami wymieniano się jak za zamierzchłych czasów, kiedy stosowano ręczne sterowanie przy wspomaganiu maszyn, a nie odwrotnie. Oczywiście komputer nie zdejmował całego klosza ochronnego, robił tylko niewielką szczelinę, przez którą mógł się przecisnąć wóz.

Łazik pędził szybko… czy nie nazbyt szybko? Reuben z niepokojem spojrzał na odczyty. Pojazd powinien już zwolnić do pięćdziesięciu na godzinę, inaczej zbyt wcześnie dotrze do krawędzi pola i spłonie w jego energetycznym piekle… Tymczasem mózg zachowywał się tak, jakby nagle stracił łazik z pola widzenia i niespodziewanie wstrzymał procedurę otwierania pola. Jasny szlag! Co to ma być?!

– Przejdź na awaryjne! – wrzasnął komandor. – Mózg, kod siedem-siedem!

– Kod siedem-siedem – powtórzył aksamitny głos maszyny. – Proszę o potwierdzenie…

– Kod siedem-siedem, potwierdzam! – ryknął Reuben.

– Przechodzę na ręczne. – Głos Dawina tym razem był opanowany. Rasowy pilot w sytuacjach brzegowych musi zachować spokój. Nie ma czasu na rozważania i zadawanie pytań, o wszystkim decyduje dowódca.

Komandor nie zwracał już uwagi na słowa podwładnego. Zerwał plombę z dźwigni sterowania polem siłowym, a następnie pociągnął ją tak mocno, że o mały włos zerwałaby się z prowadnic. Czujniki zamigotały i zgasły, a Reuben wpatrzył się w aeromonitor przedstawiający uproszczony obraz najbliższego otoczenia. Kiedy tylko plamka łazika przekroczyła zieloną linię okręgu, pchnął dźwignię z powrotem. Rozległo się charakterystyczne buczenie, gdy domykało się pole siłowe.

– Melduj – rzucił krótko.

– Wszystko w normie – odparł Dawin. – Systemy nie zgłaszają awarii ani konfliktów. Co się właściwie stało?

– To omówimy na odprawie, wspólnie z naukowcami. Szkoda teraz czasu. Ogarnij się, odpocznij. Spotkanie w mesie o siedemnastej. Muszę jeszcze zorientować się, dlaczego mózg nie podjął rutynowej procedury przyjęcia pojazdu.

– Dlaczego?! – Dawin nie zważał na syknięcie dowódcy. Przecież każde słowo było nagrywane, a inspektorzy najpierw przejrzą zapisy właśnie takich rozmów. – Dlaczego?! Bo, kurwa mać, ten świat jest tak popierdolony, że…

– Poruczniku Gustafsson! – ryknął Reuben. – Zaparkować wóz, dokonać przeglądu i zameldować o wynikach. Następnie czekam na pełny raport dotyczący patrolu. Proszę przesłać go mi najpóźniej o szesnastej trzydzieści.

– Ale kiedy mam… – próbował protestować Dawin.

– Nie wyraziłem się dostatecznie jasno, poruczniku? – przerwał mu ostro Reuben. – Raport do szesnastej trzydzieści! Wykonać!

– Tak jest, komandorze Vaybar! – W głosie Gustafssona brzmiała głęboka uraza.

Dobrze, kretynie – pomyślał komandor. – Skoro zachciało ci się robić taki dym, uwędź się w nim teraz.

Rozłączył się z łazikiem i zaczął sprawdzać oprogramowanie oraz integralność układów mózgu bazy.

* * *

Gdyby powiedział, że szlag go trafia w związku z tym, co dzieje się w bazie, skłamałby, i to bardzo.

Nie trafiał go szlag – to stało się już dawno. Teraz pozostały tylko złość i rezygnacja. Na początku wyprawy nic nie wskazywało, że stanie się coś podobnego.

Ale stało się, a cała odpowiedzialność spadła na niego.

– Komandorze Vaybar, w mesie wybuchła bójka.

Zdawało się, że beznamiętny głos komputera mówi o czymś, co zdarzyło się lata świetlne stąd i nie miało związku z wydarzeniami w bazie.

Pobiegł natychmiast. Ile to zajęło? Dziesięć sekund? Dwadzieścia? Kiedy dotarł na miejsce, piloci stali nad pobitymi naukowcami. Tylko Solange Davincourt i Myrinda Gwelf tkwiły z boku przestraszone, ale bez śladów pobicia. Odetchnął z ulgą. Piloci może i zachowali się wobec kadry naukowej – delikatnie rzecz ujmując – obcesowo, ale przynajmniej nie ruszyli najsłabszych.

Marla van Haart rozcierała stłuczone kostki, a kiedy Reuben wpadł do mesy, spojrzała na niego dzikim wzrokiem. Mężczyźni już ochłonęli, pomagali nawet wstać pokonanym, ale w niej wciąż jeszcze buzowała adrenalina. Kobiety w podobnych sytuacjach bywały bardziej zażarte niż mężczyźni.

Nie miał pojęcia, o co poszło. Gorzej, że ani naukowcy, ani piloci nie potrafili racjonalnie wytłumaczyć, z jakiego powodu wybuchł konflikt.

I to był ten pierwszy raz. Potem nie dochodziło już do rękoczynów, ale z dwojga złego wolałby chyba takie właśnie rozwiązanie. Nieustanne docinki, skargi i agresja werbalna były o wiele trudniejsze do opanowania niż bezpośrednia przemoc.

Właściwie nie do opanowania. Wtedy zagroził wprowadzeniem na terenie bazy stanu wyjątkowego, co natychmiast uspokoiło gorące głowy. Stan wyjątkowy – nie z winy okoliczności zewnętrznych, lecz wewnętrznych – skutkowałby pozbawieniem wszystkich bez wyjątku premii. Straszak finansowy to najskuteczniejsze pokojowe narzędzie władzy. Z reguły działa lepiej niż działania zbrojne.

Jednak były chwile, kiedy miał ochotę uciec się do tego krzywdzącego dla całej załogi rozwiązania. Nikt nie chce zostać znienawidzony i komandor nie był w tym względzie wyjątkiem. Niekiedy zastanawiał się, na ile wystarczy mu samozaparcia i cierpliwości. Tymczasem sytuacja pogarszała się. Polaryzacja załogi przybierała koszmarny, chory wymiar.

Ile to jeszcze mogło trwać? Prawdę mówiąc, nie widział woli zakończenia konfliktu ani z jednej, ani z drugiej strony. Ludzie najwyraźniej czerpali perwersyjną przyjemność z tego, że się żarli. Wszyscy poza nim. Chociaż… bywały takie chwile, kiedy miał ochotę stanąć murem za pilotami i zrobić porządek z jajogłowymi. Opanowywał tę chęć, ale nie wiedział, czy udawało mu się zwalczyć agresję tylko dlatego, że jest dowódcą i ponosi za wszystko odpowiedzialność, czy też zadziałał tutaj inny czynnik.

Jakkolwiek to wyglądało, musiał sobie z tym radzić, choć z każdym dniem wydawało się to trudniejsze i wiązało się z coraz większym zniechęceniem. Chciałby, żeby każdy jego podwładny chociaż na jeden dzień, albo tylko na parę godzin, zajął jego miejsce i przekonał się, jaki to koszmar zarządzać skłóconym zespołem.

* * *

Raport rzeczywiście przyszedł dokładnie o wyznaczonej porze. Reuben rzucił tylko na niego okiem. Cóż takiego Dawin mógł napisać, czego on by nie wiedział? W jedną stronę patrol odbywał się zgodnie z planem, a drogę powrotną pilot przebył w zasadzie z zamkniętymi oczami. Zresztą porucznik nie starał się nawet o dokładne opisy sytuacji. Wiedział doskonale, że żądanie pisemnego raportu to forma dyscyplinowania i wrednego rewanżu za zaśmiecanie eteru niepotrzebnymi tekstami.

Komandor przeciągnął się. Grawitacja Cronny była zbliżona do ziemskiej i wynosiła osiemdziesiąt dziewięć procent. Dlatego początkowo czuli się tutaj naprawdę doskonale, lepiej nawet niż przy normalnym ciążeniu. Ale teraz… Na myśl o odprawie przeszedł go nieprzyjemny dreszcz. Za pół godziny będzie musiał po raz kolejny stawić czoło rozgniewanym, rozżalonym i rozgoryczonym uczestnikom ekspedycji. Niby był tutaj pierwszy po Bogu, ale tym ludziom zupełnie to nie przeszkadzało w zgłaszaniu różnorakich pretensji. A komu on miał je przekazywać? Musiał brać wszystko na siebie. Po raz pierwszy znalazł się w tak trudnym położeniu. Że też musiało trafić właśnie na niego! Nie mógł lecieć na tę misję chociażby Mars Fengen? Przecież był największym mądralą na wydziale bioniki eksperymentalnej, a potem na kursach wojskowych. Na pewno potrafiłby podjąć właściwą decyzję, a jeśli nawet nie byłaby ona najwłaściwsza, Mars i tak upierałby się, że wybrał najlepszy możliwy wariant. Grunt to potrafić przekonać samego siebie, wtedy otoczenie łatwiej poddaje się manipulacji.

On tego nie potrafił, na dobitkę był pewien, że wszelkie wahania i niepewności rysują się na jego twarzy wyraźnymi, ostrymi liniami. Zresztą powinien dowodzić ekspedycją tylko w czasie lotu, a potem jedynie koordynować pracę pilotów. Gdyby profesor Gutener żył, komandor miałby teraz mniej więcej święty spokój. Może nie całkowity, gdyż na pewno musiałby wspomagać szefa naukowców, ale odpowiedzialność spoczywałaby w głównej mierze na cywilnym dowódcy.

Cóż, nic nie mógł na to poradzić, musiał się dostosować do sytuacji. A zastępca Gutenera… na samą myśl o tym typie Reuben zacisnął zęby. Szlag by go trafił!

Spojrzał na zegar. Wisiał nad drzwiami, tak jak na starych jednostkach – wskazówkowy, z autonomicznym mechanizmem pulsacyjnym, również starego typu. W innych pomieszczeniach zamontowano najnowsze czasomierze, w laboratoriach zegary atomowe, wszystkie z wyświetlaczami, ale dla dowódcy regulamin przewidywał właśnie takie urządzenie, zarówno w kajucie, jak i na mostku czy w innym centrum dowodzenia. Reuben pamiętał, jak na początku trudno było do niego przywyknąć młodemu człowiekowi przyzwyczajonemu do innych urządzeń. Ale potem zaczęło mu się to nawet podobać. Położenie wskazówek sprawiało, że mózg natychmiast odnotowywał godzinę, nie musząc przekładać jej z cyferek. To były ułamki sekund, ale w nagłych sytuacjach właśnie ułamki sekund mogą decydować o rozwoju wydarzeń. Inna sprawa, że jeszcze nie miał okazji przekonać się o przydatności takiego rozwiązania i – prawdę mówiąc – nieco w nie powątpiewał. Umysł jest przecież na tyle plastyczny, aby przetworzyć dowolną informację, tym bardziej jeśli związana jest z nawykiem, a przecież dla człowieka współczesnego nawykiem było właśnie odczytywanie cyfr, nie układu wskazówek. Doceniał jednak pomysłowość macherów od psychologii. Wyjątkowość zawsze stanowi dodatkowy bodziec, a umieszczenie tradycyjnego zegara w pomieszczeniach dowódcy było właśnie czymś wyjątkowym. Takie czary-mary, ale zupełnie niewinne. Wojsko jest pełne rytuałów i przesądów, które pomagają przetrwać trudy szkolenia, zbliżają do siebie elewów. Z tymi zegarami też tak mogło być. I pewnie było.

Oderwał wzrok od wskazówek. Do odprawy zostało pięć minut. Ostatnie pięć minut ciszy przed burzą. Bo co do tego, że burza nastąpi, nie miał najmniejszych wątpliwości.

Do mesy, w której z reguły odbywały się spotkania, wszedł ostatni. Przywitały go ponure spojrzenia. Tylko Dawin patrzył gdzieś w bok, wciąż urażony. Czworo członków załogi statku i ośmioro naukowców. Gdyby żył Gutener, zebranie przypominałoby nieco Ostatnią wieczerzę Leonarda da Vinci. Prostokątny stół, ludzie w najróżniejszych pozach i profesor – najważniejszy tutaj – który powinien zasiąść pośrodku. Ale teraz było tylko dwanaście osób, w tym cztery kobiety. A kobiet podczas ostatniej wieczerzy podobno nie widziano. Podobno, bo kto by tam mógł to powiedzieć z całą pewnością po tysiącach lat?

Rany, co za myśli przychodzą mi do głowy! – skarcił się w duchu. – Skup się, człowieku!

– Witam wszystkich – powiedział, przechodząc do szczytu stołu.

Nie zamierzał siadać na wolnym miejscu po Gutenerze, które wciąż przypominało, niczym wyrzut sumienia, że profesor już więcej go nie zajmie. Tylko czyje sumienie miałaby obciążać śmierć uczonego? Sam sobie odebrał życie z niewiadomego powodu, nie zostawiwszy listu pożegnalnego, nie dawszy nikomu najmniejszego sygnału, że chce popełnić samobójstwo.

Czyje sumienie?

No właśnie…

Usiadł, spojrzał na poplamiony blat i pomyślał przelotnie, że przydałyby się jakieś porządne urządzenia sprzątające. Trudno jednak wymagać, aby koncerny i armator ładowali pieniądze w transport dodatkowego ciężaru. Wystarczy, że wyposażono w nie statek. Portal mógł, rzecz jasna, przerzucić właściwie dowolną masę, ale dotarcie do niego, a potem do celu wymagało użycia silników, a zatem cennego paliwa.

– Możemy już zacząć? – spytał z rozdrażnieniem Jonatan Milish, zastępca profesora Gutenera. – Preparaty nie będą czekać, mamy jeszcze dzisiaj kilka eksperymentów.

– Eksperymentów z ekskrementów – mruknął pod nosem porucznik Michaels.

Milish usłyszał uszczypliwość.

– Nieważne z czego, ważne, że my naprawdę pracujemy. Nie tak jak niektórzy tutaj.

– Co chciałeś przez to powiedzieć? – spytała zadziornie porucznik van Haart. – My niby nic nie robimy?

– A cóż takiego robicie? – Milish wydął pogardliwie wargi.

– Bez tego naszego nieróbstwa mógłbyś sobie faktycznie próbki co najwyżej z własnego gówna badać! – warknął rozeźlony Michaels.

– Marla, Edwin, spokój! – syknął komandor.

Niczego lepszego się nie spodziewał, ale i tak za każdym razem antagonizmy między wojskowymi a jajogłowymi zaskakiwały go ostrością. Podczas poprzednich wypraw nie widział tak wyraźnej polaryzacji tych grup. Zawsze istniały jakieś tarcia, wchodzenie sobie w kompetencje, jednak tutaj działo się coś więcej – dawała się wyczuć nie zwyczajna niechęć, ale chwilami wręcz nienawiść. Zupełnie jakby ta planeta zatruwała umysły i odbierała zdrowy rozsądek.

– Tak jest – powiedział Milish z drwiącym uśmiechem. – Weź swoje pieski na łańcuch, komandorze.

Michaels uczynił ruch, jakby chciał się zerwać z krzesła, ale kolejne warknięcie dowódcy osadziło go w miejscu.

– Pan, profesorze – rzekł Reuben, patrząc prosto w oczy naukowcowi – także powinien powściągnąć język. Mamy tu omawiać naszą trudną sytuację, a nie toczyć jałowe spory.

– Bardzo słusznie. – Milish kiwnął głową. – Ale nie będę znosił takich przytyków, w dodatku ze strony jakichś tam pilotów.

– Bez tych „jakichś tam pilotów”, jak raczył pan nazwać oficerów, mógłby pan sobie co najwyżej pogrzebać łopatką w gruncie na Marsie – rzekł komandor. – I proszę się liczyć z tym, że w pewnym momencie mogę nie zdążyć powstrzymać ich przed obiciem panu gęby. Nie zdążyć albo nie chcieć.

Natychmiast pożałował tych słów, ale było za późno. Wojskowi skwitowali je pomrukiem zadowolenia, za to naukowcy jeszcze bardziej się nadęli.

A przecież po wylądowaniu wszystko układało się jak należy. Były jakieś animozje, kłótnie i zwykłe nieporozumienia, ale nie większe niż w każdej zamkniętej społeczności zmuszonej do przebywania na niewielkiej przestrzeni. Miał na ten temat swoją teorię, kiedy jednak próbował ją przedstawić załodze, spotkał się z drwinami. Zresztą miał coraz mniejszą ochotę rozmawiać z tymi wszystkimi ludźmi. Naukowcy irytowali go o wiele bardziej niż wojskowi, ale nawet do pilotów brakowało mu już cierpliwości.

Mierzyli się wzrokiem z Milishem. Przystojną twarz profesora wykrzywiał nieprzyjemny grymas. Wyglądał jak złośliwy dzieciak, taki, któremu ma się ochotę przyłożyć właśnie za podobną minę. Vaybar pomyślał, że taki typ nie wyszedłby w jednym kawałku z portowej tawerny na najbardziej nawet cywilizowanej stacji kosmicznej. Sam miałby ochotę takiemu przywalić, szczególnie po kilku głębszych.

– Co chce nam pan powiedzieć? – spytał wreszcie naukowiec, odwracając głowę w stronę swoich ludzi. – Wszyscy jesteśmy niezmiernie ciekawi.

Reuben zignorował kpinę.

– Bardzo słusznie, że jesteście ciekawi – rzekł, siląc się na spokój. – Bo to, co nazywacie naszymi wymysłami, znów zaatakowało. Tym razem porucznika Gustafssona podczas rutynowego patrolu.

– Ale, jak widzę, porucznik żyje i ma się dobrze – odezwała się Solange Davincourt, mikrobiolog. – Więc o co ten krzyk?

– Gdyby coś mu się stało, byłabyś zadowolona? – spytała zgryźliwie Marla.

– Byłoby przynajmniej o czym rozmawiać, a nie tylko o lękach naszych dzielnych pilotów.

To było beznadziejne. Bardziej niż dowcipy, które zwykł opowiadać egzobiolog Kurt Fengel. Przy czym komandor podejrzewał, ba, miał pewność, że Fengel opowiada takie bzdury nie dla rozbawienia rozmówców, ale wyprowadzenia ich z równowagi.

– Możemy skupić się na tym, co najważniejsze? – spytał Reuben, z coraz większym trudem opanowując rozdrażnienie.

To wszystko było co najmniej dziwne. On, chodzący spokój zwany przez załogi, którymi dowodził, Granitowym Sukinsynem, nie mógł pohamować emocji w starciu z tymi jajogłowymi.

– Najważniejsze jest to – oświadczył Fengel – że nie ma realnego zagrożenia ze strony tych zjaw, które widzą pańscy ludzie. Może dlatego, że one po prostu nie istnieją! Nasza aparatura nie rejestruje we wskazanych rejonach najmniejszych śladów aktywności czy to fizykalnej, czy czysto energetycznej! Niczego poza normalnym promieniowaniem elektromagnetycznym. Dziwi mnie tylko, że wykształceni skądinąd ludzie są skłonni opowiadać takie bajki.

– A może uważasz, że oszaleliśmy? – spytała Marla. – W takim razie pojedź z którymś z nas na patrol albo po próbki. Sam zobaczysz, jak tam jest!

– Choćby zaraz! – Kurt poderwał się.

– Spokój! – huknął komandor. – Wszyscy doskonale wiecie, że regulamin korporacji zabrania wysyłania naukowców w niebezpieczne rejony. Nawet jeśli są tylko potencjalnie niebezpieczne, bo na razie nikt życia nie stracił. Tak czy inaczej, nie wyrażę zgody na takie idiotyzmy. Chcecie stracić premie, wasza sprawa, ale – powtarzam – ja na to nie pozwolę!

– Potencjalnie niebezpieczne – prychnął Fengel. – Przecież tam nic nie ma! Pieprzenie i tyle. Boicie się własnego cienia!

Tym razem Reuben nie próbował zaprowadzać spokoju. Zupełnie już zrezygnowany, słuchał wzajemnych oskarżeń obu stron. Skakali sobie do oczu niczym banda uczniaków. Argumenty padały zresztą właśnie na takim poziomie.

Wreszcie miał dość.

– Kończymy – powiedział cicho. Odczekał chwilę, a potem powtórzył nieco głośniej, ale nie uciekając się jeszcze do krzyku: – Kończymy ten burdel.

Nagle zapadła cisza. A jednak słuchali, co ma do powiedzenia – i jedni, i drudzy.

– Zapominacie, moi państwo – Reuben mówił wciąż tym samym spokojnym, niezbyt głośnym tonem – że jesteśmy wyprawą finansowaną przede wszystkim przez korporację, a nie tylko przez rząd. Całe ryzyko związane z powodzeniem ekspedycji spoczywa zatem na akcjonariuszach, ci zaś byliby cholernie zawiedzeni, gdyby dotarło do nich, że łamiemy regulaminy, szczególnie w punktach dotyczących bezpieczeństwa.

– Nie musi pan do nas mówić jak do upośledzonych – obraził się chemik Ian Poroy. – Doskonale wiemy, jakie podpisaliśmy kontrakty. Nie rozumiem tylko, dlaczego na wyprawach rządowych naukowcy mogą brać udział w ekspedycjach pilotów, a w przypadku korporacji obowiązuje surowy zakaz.

Reuben przyjrzał się Poroyowi. Musiał przyznać, że ten młody uczony wykazuje wyjątkowy rozsądek, przynajmniej w porównaniu z innymi. Nawet teraz, chociaż bez wątpienia czuł się urażony, starał się panować nad sobą, nie podnosił głosu. Wrażliwy człowiek – ocenił go komandor – tacy zawsze są bardziej skłonni do porozumienia.

– Kiedy nie wiadomo, o co chodzi, nieodmiennie chodzi o pieniądze – postanowił wyjaśnić kwestię, która dla niego i członków załogi wojskowej była oczywista. Naukowcy, szczególnie ci młodsi, bywali mocno oderwani od życia. W końcu system kształcenia przygotowywał ich do bardzo konkretnych zadań, pomijając tak zbędne sprawy, jak uwarunkowania ekonomiczne funkcjonowania Federacji Układu Słonecznego i Kolonii. – Podczas wypraw finansowanych przez rząd cały ciężar spada na skarb Federacji. W razie jakichkolwiek wypadków odszkodowania wypłacają właśnie firmy związane z agendami rządowymi. Kiedy za ekspedycję płaci w przeszło pięćdziesięciu procentach korporacja, z jej kasy pokrywane są świadczenia dla poszkodowanych naukowców albo ich rodzin. A to całkiem pokaźne sumy, biorąc pod uwagę przeciętną długość życia. W jednym i drugim przypadku za śmierć lub uszczerbek zdrowia pilotów odpowiedzialność ponosi natomiast flota kosmiczna. A to znaczy, że jest to wciąż Federacja, wskutek czego korporacje nie wahają się ryzykować właśnie życia wojskowych. Czy to już jasne?

– I stąd wasza niechęć do nas, jajogłowych? Bo tak nas przecież nazywacie.

To pytanie zadała ta sama kobieta, która przedtem kpiła z wizji Dawina, bez wątpienia najatrakcyjniejsza uczestniczka wyprawy, zajmująca się dwiema specjalnościami: astrofizyką oraz mikrobiologią. Ten rozrzut zainteresowań od skali makro do mikro nieodmiennie zastanawiał Reubena. Kobieta musiała mieć bardzo skomplikowaną osobowość. Nie była jedynym członkiem ekspedycji, który miał więcej niż jeden fakultet, ale tylko ją charakteryzowało tak wielkie zróżnicowanie.

– Nie, nie stąd – kapitan Lemiel Vincens wyręczył w odpowiedzi dowódcę. – Latałem już z naukowcami i z ramienia rządu, i z ramienia korporacji. Dwa razy do tej pory służyłem pod komandorem Vaybarem, ale takiej sytuacji nie pamiętam. Bywało różnie, lecz tak się nigdy nie żarliśmy.

– Jest jeszcze coś – powiedział z nieodłącznym krzywym uśmieszkiem Milish. – Nasz dowódca zapomniał o tym wspomnieć. Otóż armia otrzymuje procent z zysków czerpanych z każdego skolonizowanego albo eksploatowanego świata. Niewielki, ale jak powiada stare przysłowie, „ziarnko do ziarnka”… Dlatego wojacy tak chętnie wysyłają swoich starannie wyszkolonych oficerów do obsługi wypraw.

– A czy to jakaś tajemnica? – Reuben skrzywił się. – Nikt tego nigdy nie ukrywał. Wystarczy! – Uniósł dłoń, ucinając odpowiedź naukowca. – Myślałem, że omówimy tutaj przyczyny dziwnego funkcjonowania komputera podczas manewru przyjmowania łazika, ale widzę, że to nie ma sensu.

– Komputer odmówił posłuszeństwa? – spytał Milish, nagle poważniejąc.

– Zgadza się. Wreszcie do pana dotarło?

– Może to jakiś błąd w oprogramowaniu albo… – profesor nie dokończył.

– Mój błąd? – spytał Reuben. – Sprawdziłem wszystko, co mogłem sprawdzić. Nie znalazłem najmniejszego śladu świadczącego o jakimkolwiek błędzie system, zarówno wewnętrznym, jak i zewnętrznym.

– Pewnie coś pan spieprzył, a teraz próbuje…

Komandor nie dał mu dokończyć.

– Przymknij się pan już! – warknął. – Zwołałem to zebranie, bo taki jest mój obowiązek, a teraz, korzystając z przysługujących mi uprawnień, zamykam je! Wszyscy udadzą się na swoje stanowiska pracy albo do kabin, w zależności od aktualnego przydziału obowiązków. Do widzenia!

– Ale… – próbował zaprotestować Milish, jednak Reuben nie pozwolił mu skończyć.

– Niech pan wykona polecenie. Do wyjaśnienia sprawy z mózgiem bazy poproszę informatyka. – Skinął lekko głową w stronę Corneliusa Nissy’ego, siedzącego na rogu stołu i kołyszącego się na odchylonym do tyłu krześle.

– Jasne, panie komandorze – powiedział natychmiast naukowiec. – Mam zostać po zebraniu?

– Nie. – Reuben pokręcił głową. – Mam dość tego cyrku na dziś, jestem zmęczony. Skonsultujemy się jutro i naradzimy z porucznik van Haart.

Marla także zajmowała się systemami informatycznymi. Może nie była tak gruntownie wykształcona jak naukowiec, ale jej praktyczna wiedza mogła się przydać. Jednak Milish musiał od razu wtrącić swoje trzy grosze.

– Skoro z waszej strony ma być dwoje ludzi, to żądam, aby i od nas ktoś towarzyszył Corneliusowi.

– Zachowuje się pan, jakbyśmy toczyli wojnę – zauważył kwaśno Reuben. – Przecież go nie zabijemy. Nie leży to w niczyim interesie, jeśli pan jeszcze nie zauważył.

– Żądam tego stanowczo – upierał się profesor. – Inaczej nie ma mowy o jakichkolwiek konsultacjach!

– To idiotyczne – parsknął Michaels. – Robisz to tylko po to…

– Zgoda – przerwał mu Reuben. – Jeśli tak bardzo pan chce, proszę wyznaczyć kogoś do asystowania doktorowi Nissy’emu. Chociaż to rzeczywiście bez sensu. Czekam na państwa o ósmej.

Spis treści

ŚWIATŁO CIENI

Dedykacja

Część 1. CRONNA

Część 2. POZA CZASEM

Część 3. GRANICA SNÓW

Strona redakcyjna

Copyright © by Rafał Dębski, 2014

All rights reserved

Copyright © for the Polish e-book edition by

REBIS Publishing House Ltd., Poznań 2014

Informacja o zabezpieczeniach:

W celu ochrony autorskich praw majątkowych przed prawnie niedozwolonym utrwalaniem, zwielokrotnianiem i rozpowszechnianiem każdy egzemplarz książki został cyfrowo zabezpieczony. Usuwanie lub zmiana zabezpieczeń stanowi naruszenie prawa.

W publikacji wykorzystano czcionkę z rodziny Liberation (https://fedorahosted.org/liberation-fonts/)

Redaktor: Błażej Kemnitz

Projekt, opracowanie graficzne okładki oraz ilustracja na okładce: Tomasz Maroński

Wydanie I e-book

(opracowane na podstawie wydania książkowego:

Światło cieni, wyd. I, Poznań 2014)

ISBN 978-83-7818-260-3

Dom Wydawniczy REBIS Sp. z o.o.

ul. Żmigrodzka 41/49, 60-171 Poznań

tel. 61-867-47-08, 61-867-81-40, fax 61-867-37-74

e-mail: rebis@rebis.com.pl

www.rebis.com.pl

e-Book: Sławomir Folkman / www.kaladan.pl